Anadolu Yaklaşımı

14 EYLÜL 2006

Konu: Anadolu Yaklaşımı ile ilgili sorularınız hk. Kamuoyunda Anadolu Yaklaşımı olarak adlandırılan KOBİ lerin mali kesime olan borçlarının yapılandırmasını düzenleyen yasa taslağı ile ilgili olarak iletmiş olduğunuz sorularla ilgili görüşlerimiz özetle şöyledir. 1 – Genel Olarak : Ülkemiz ekonomisinde yaşanan ve en büyük kırılma noktasını oluşturan Şubat 2001 dönemini takiben izlenen para politikaları ile buna paralel geliştirilen maliye politikalarının yarattığı sonuçları daha da olumlu hale getirerek ekonomideki canlanmayı kalıcı bir yapılanma programına dönüştürebilmek için, bu süreci destekleyen finansal politikalarında geliştirilmesi gerekmektedir. Bu amaçla uygulanabilir olan enstrumanlardan birisi de, şirket yapılandırmalarına uyumlu borç yapılandırmalarıdır. Sözkonusu borç yapılandırmalarının ; ekonomik politikalarla hedeflenen düşük enflasyonlu ekonomik yapıya uyumlu olarak, gerek işletme anlamında ve gerekse operasyonel anlamda karlılık ve verimlilik ilkelerini hedefleyen ve bunu sağlayabilecek olan firmalara uygulanması halinde daha etkin sonuç alınacağı düşünülmektedir. Şirket yapılandırması paralelinde borç yapılandırmasının da sağlanması halinde, rantabl bir şekilde ve kalıcı olarak ekonomiye kazandırılabilecek olan ve bu amaçla kendi üzerine düşen görevi yerine getirmekten kaçınmayacak sermayedar yapısına sahip olan şirketlerin yapılandırılması desteklenecektir. Borç yapılandırma düzenlemesini , sadece ekonomik kriz dönemlerinin olağanüstü uygulaması olarak geliştirmek yerine ; standartları geliştirilmiş finansal ürünlerden birisi olarak düzenleme ve gerekli şartları içeren her durumda uygulanabilecek bir enstruman olarak ele almak daha doğru olacaktır. Böylece, olağanüstü dönemlerin olağanüstü uygulamaları gibi; bazı taraflara önemli imkanlar sağlarken, kimine ise ciddi yükler gelmesinin de önüne geçilecektir.. 2 – Uygulama Alanı : Taslak mevzuattaki KOBİ tanımında işletmeler ;

• Mikro Ölçekli İşletmeler,
• Küçük Ölçekli İşletmeler,
• Orta Ölçekli İşletmeler,

olarak segmente edilmektedir. Belirtilen 3 alt segmentin mali ve ekonomik özellikleri ile finansal dünyaları birbirlerinden önemli farklılıklar göstermekte olup, bunların finansal ihtiyaçları da birbirlerinden çok farklıdır. Bu durumda, KOBİ tanımının alt segmentleri için uygulanacak borç yapılandırma uygulamalarının da birbirinden farklılıklar içermesi gerekmektedir. Yapılandırma hazırlık ve karar süreçleri ile bunların zaman ve maliyet unsurları dikkate alındığında ;

• Mikro ve Küçük Ölçekli işletmeler için basit ve sabit prototipler geliştirilmesi ve

bunların Bankaların münferit karar sistemleri içinde sonuçlandırılması gerekirken,

• Orta Ölçekli İşletmeler için ise, düzenlenecek çerçeve anlaşmaları kapsamında,

firma özelliklerine gore belirlenecek, çok taraflı yapılandırma anlaşmaları
düzenlenmesi,

Etkin sonuç doğuracaktır. 3 – Uygulama Parametreleri :

• Firmaların borçlarının yeniden yapılandırılarak ekonomiye kazandırılmaları

sürecinde, kısmen de olsa işletmeye yeni&ilave sermaye koymak
gerekebilmektedir. Firmaların ekonomiye yeniden kazandırılmaları için ek kredi

kullandırımı zorunlu olsa dahi, bu amaca yönelik ek kredilerin ; Kredi Garanti Fonu – Risk Sermayesi Kurumları – Kredi Sigor

• ta kurumları vb. kamu otoritesi tarafından düzenlenen & teşvik edilen

organizasyonlar tarafından desteklenmesi sağlanmalıdır.

• Ekonomiye yeniden kazandırılmak amacıyla borçları yapılandırılan şirketlerin kredi

borçları; uygulamada genellikle tümüyle tasfiye içeren bir ödeme planına tabi tutulmaktadır. Oysa ki, yapılandırma sonucunda sağlıklı bir mali yapıya sahip bir şirket olunabilmesi için desteklenen şirketlerin ; borçları döndürülebilir ve sonra da ödenebilir hale geldikten sonraki süreçte de, diğer finansörler tarafından da kredibil olarak değerlendirilinceye kadar özellikle yapılandıran finansal kuruluş tarafından desteklenmeye ihtiyacı olmaktadır. Özellikle yasal takip sürecinde borçların yapılandırılması uygulamasında, diğer finansörlerin şirketleri desteklemekten imtina ettiği dikkate alındığında; yapılandıran kuruluşların yapılandırdıkları şirketlerin olumlu gelişmeleri paralelinde, farklı finansal ihtiyaçlarını da gidermeleri elzem olmaktadır. Nitekim borçları yapılandırılmış ve başarılı sonuçlar almış olan birçok şirketin, piyasa kredileri de dahil olmak üzere hiçbir finansal kuruluştan destek alamadığı görülmektedir. Bu durumdaki şirketlerin, finansal maliyeti oldukça ağır koşullarda kaynak temin ettiği ve bu nedenle olması gerekenden daha az rantabl olarak faaliyetlerde bulundukları görülmektedir. Bu durum ise, mali ve idari yapılanmanın temel hedeflerine ulaşmayı güçleştirmektedir. Bu amaçla; Borç yapılandırması suretiyle firmaların mali yapılarının sağlıklı bir hale gelmesi sürecinin uygun bir aşamasında ; taksitlendirilen borç tasfiye sürecinin durdurulması ve firmanın kredibilite kazanmasını takiben, yeniden kredilendirilebilmesini temin edebilmek için gerekli yasal altyapının oluşturulması, Gibi borç yapılandırma süreçlerinin başarılı sonuçlar almasını düzenleyen uygulamalar geliştirilmesi uygun olacaktır.

• Mali açıdan sorunlu hale gelmiş olan işletmelerin, finansal kesim tarafından borçlarının

yapılandırması, borçlarının ödenebilir ve döndürülebilir hale gelme sürecinde finansal destek vermeye devam edilmesi için ;

• İşletmenin karlılık ve verimlilik analizleri yapılarak, rantabl bir kuruluş haline

gelebileceğinin öngörülmesi,

• Bu süreci yönetecek olan sermayedar yapısının, gerekli idari ve mali önlemleri

alacak potansiyel yeterlilik ve istekte olması, bu amaçla işletme dışı olan ve gelir

getirici özelliği yeterli olmayan varlıkların satılarak borç azaltıcı önlemlerin
alınmasının temin ve teşvik edilmesi,

• Sermayedarlar tarafından , borç yapılandırmasının başarıya ulaşabilmesi için

genellikle bir idari ve organizasyonel yapılanmaya ihtiyaç olduğunun farkında
olunması ve bunları gerçekleştirmeleri

• Hem alacaklıların hemde borçluların, empati yaparak birbirlerinin önceliklerini

anlayabilmeleri ve eylem planı beraberce belirlenecek olan yapılandırma sürecinde
aynı hedefe odaklanmaları,

gibi koşulların oluşması yeterli ve gerekli olacaktır. Bu gerekliliklerin oluşturulamaması durumunda ise borç yapılandırma çalışmalarının doğru sonuçlar üretmesi ihtimali azalacaktır Bilgilerinizi rica ederim Saygılarımla M.Cengiz GÖĞEBAKAN T.Halk Bankası A.Ş Risk Tasfiye Genel Müdür Yardımcısı